Minister van Infrastructuur en Waterstaat Vincent Karremans wijst het verzoek af om de afweging bij de herijking in 2028 te vervroegen. Dat schrijft hij in zijn antwoorden aan D66-Kamerlid Marieke Vellinga-Beemsterboer. Zij stelde vragen na berichtgeving over de drinkwatervraag van een nieuw datacenter in Amsterdam.

De minister wil eerst de resultaten van zogenoemde waterscans afwachten. Daarmee brengen bedrijven en hun drinkwaterbedrijf in kaart waarvoor drinkwater nodig is en hoeveel zij kunnen besparen. Die inzichten moeten helpen bij het vaststellen van vergelijkingsmaatstaven per sector. Vervolgens moet worden bepaald hoe die kunnen worden gebruikt voor verdere sturing. De aanpak wordt jaarlijks gevolgd en elke twee jaar zo nodig bijgesteld.

Het in juli vastgestelde addendum bij het Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing, op 7 oktober gepubliceerd, houdt vooralsnog vast aan vrijwillige maatregelen. Het noemt afhankelijkheid van vrijwillig gedrag en beperkte sturingsmogelijkheden als risico’s voor het halen van de besparingsdoelen.

Geen leveringsplicht voor proceswater

Voor huishoudelijk gebruik hebben drinkwaterbedrijven volgens Karremans een leveringsplicht. Die geldt niet voor water van drinkwaterkwaliteit dat als grondstof of proceswater wordt gebruikt, zoals bij koeling. Een nieuwe zakelijke aansluiting wordt beoordeeld op beschikbare capaciteit, de noodzaak van drinkwaterkwaliteit en mogelijkheden om het verbruik later terug te brengen.

De overeenkomst over dat koelwater is privaatrechtelijk. Het Besluit activiteiten leefomgeving bevat volgens de minister geen specifieke grondslag om drinkwatergebruik bij de vergunning te toetsen. Dat betekent niet dat wateronttrekking ongereguleerd is: drinkwaterbedrijven hebben onttrekkingsvergunningen en bij vergunningplichtige wateractiviteiten moet onder meer waterschaarste worden meegewogen.

Grotere datacenters leveren al gegevens aan over hun totale watergebruik en drinkwatergebruik. Die rapportageplicht geldt vanaf 500 kilowatt geïnstalleerd IT-vermogen. De in 2026 gepubliceerde cijfers betreffen het gerealiseerde gebruik in 2025; nog niet geopende datacenters staan daar niet in.

Los van de planning voor het besparingsplan kondigt het kabinet onderzoek aan naar de vraag of aanvullend beleid voor toekomstige datacenters nodig is. De Kamer wordt daarover volgens de toezegging dit najaar geïnformeerd in een brief over de regie op datacenters.