De gewichtsbeperking voor zwaar verkeer op de Houtribdijk geldt sinds 21 oktober op de N307 tussen Lelystad en Enkhuizen. Voertuigen of combinaties mogen inclusief lading maximaal 15 ton wegen. Per as is de grens 7,3 ton. Rijkswaterstaat schat dat daardoor op een gemiddelde weekdag ongeveer duizend zware vrachtwagens moeten uitwijken.
Minister van Infrastructuur en Waterstaat Vincent Karremans geeft de planning in antwoord op vragen van BBB-Kamerlid Caroline van der Plas. Het kabinet rekent op een beperking van enkele jaren. Een tijdelijke brug wordt nog onderzocht; er ligt geen toezegging dat die er komt.
Wel een opdracht, nog vier jaar tot de uitvoering
Rijkswaterstaat maakte op 23 oktober bekend dat Heijmans de renovatie van het Houtribcomplex gaat uitvoeren. Uit onderzoek van Het Bericht blijkt dat het gunningsbericht geen begin- of eindjaar noemt, terwijl de nieuwe antwoorden de uitvoering van 2030 tot 2034 plannen.
De opdracht begint met inspecties en onderzoek om de precieze werkzaamheden en kosten vast te stellen. De betonnen brugdelen krijgen een afzonderlijke aanpak en moeten vóór 2030 worden hersteld. De beweegbare stalen bruggen vallen onder de grote renovatie, samen met de sluizen en het bediengebouw.
Om de gewichtsbeperking helemaal op te heffen, moeten zowel het betonherstel als de vernieuwing van de stalen bruggen klaar zijn. Wanneer dat voor de bruggen precies het geval is, vermeldt Karremans niet. Het eindjaar 2034 geldt voor het hele complex.
Het geld is er nu, de omweg blijft
De voorbereiding van de vernieuwing begon eind 2022. Toen ontbrak geld voor een concrete uitvoeringsplanning. Inmiddels zijn de geraamde kosten volgens Karremans volledig gedekt. De bedragen maakt hij vanwege marktgevoeligheid niet openbaar.
Over het uitgestelde onderhoud aan de betonnen Houtribbruggen berichtten we eerder. De minister bevestigt nu dat de eerste waarschuwingen voor een verkeersbeperking op die delen uit 2021 stammen. Gepland onderhoud bleef liggen door geldgebrek. De scheuren in de stalen brugdekken vormen een afzonderlijk probleem; verdere schadegroei maakte deze zomer een beperking nodig.
Voor vervoerders betekent de maatregel extra kilometers en reistijd, bijvoorbeeld via Amsterdam of de Afsluitdijk. Dat raakt ook het vervoer van melk, veevoer en bloembollen tussen Noord-Holland, Flevoland en Oost-Nederland. Hoe groot de schade is, heeft de minister niet in bedragen uitgewerkt.
Compensatie moet ieder bedrijf zelf aanvragen
Ook op een verplichte omweg blijft vrachtwagenheffing verschuldigd zodra de route over wegen met die heffing loopt. Volgens Karremans biedt de wet geen tijdelijke vrijstelling voor de extra kilometers. De tarieven zijn volgens de minister wel tijdelijk met 22,3 procent verlaagd, van 1 september tot en met 31 december 2026.
Bedrijven kunnen bij onevenredige schade een verzoek om nadeelcompensatie indienen. Extra heffingskosten mogen daarin worden meegenomen. Zo'n verzoek wordt individueel beoordeeld en is geen garantie op vergoeding.
Daarmee verschuift een deel van de rekening van uitgesteld publiek onderhoud naar bedrijven die van de verbinding afhankelijk zijn. De overheid heeft nu geld gereserveerd voor herstel, maar vervoerders maken hun extra kosten al. Een algemene regeling die die omrijkosten vergoedt, staat tegenover de jarenlange beperking niet.