Minister-president Rob Jetten wil na de ruzie over het Belastingplan vaste begrotingsafspraken maken met oppositiepartijen. Hij vraagt Sybrand van Haersma Buma, vicepresident van de Raad van State, binnen een maand te adviseren over afspraken met de Tweede Kamer. In de brief zet Jetten de behandeling van het huidige Belastingplan in de Eerste Kamer op een apart spoor.

Uit onderzoek van Het Bericht blijkt dat de opdracht op dit punt verschilt van die tijdens de kabinetsformatie. In november 2025 moest Buma uitdrukkelijk rekening houden met voldoende steun in beide Kamers. De nieuwe brief noemt voor het maken van afspraken alleen de Tweede Kamer. De Eerste Kamer krijgt een afschrift, maar de brief geeft Buma geen aparte opdracht voor de senaat.

Buma wilde toen al afspraken over geld

De gedachte om langere tijd afspraken te maken is voor Buma vertrouwd. In zijn eindverslag van december 2025 waarschuwde hij dat telkens een andere meerderheid zoeken riskant is. Voor hogere uitgaven is doorgaans makkelijker steun te vinden dan voor de vraag wie ze betaalt, schreef hij. Daarom gaf hij de voorkeur aan afspraken met andere partijen over in elk geval de overheidsfinanciën. Zijn advies voor het vervolg was om met andere fracties te praten over samenwerking in de Tweede én de Eerste Kamer.

Het kabinet wil nu vóór de Voorjaarsnota van 2027 afspraken over twee dingen. Ten eerste over de ruimte voor uitgaven en over hoeveel belastinginkomsten daartegenover staan. Ten tweede over hoe en wanneer het kabinet daarover met de Kamer onderhandelt. Jetten wil daarbij beginnen met de begrotingsregels en financiële kaders uit het coalitieakkoord. Daarmee is de uitgangspositie duidelijk. Welke ruimte oppositiepartijen krijgen om de verdeling van lasten en uitgaven te veranderen, staat nog open.

De senaat heeft al een eigen kalender

De Tweede Kamer nam het Belastingplan 2027 op 12 november aan met 76 tegen 74 stemmen. Een van de afspraken was meer belasting uit vermogen halen om de verhoging van de belasting op inkomen te beperken. Het kabinet wil het aangenomen plan in de Eerste Kamer verdedigen. Ook daar is een meerderheid nodig. De senaat kan het wetsvoorstel aannemen of verwerpen en kan de tekst zelf niet wijzigen.

De financiële commissie van de Eerste Kamer heeft voor het Belastingplan al een eigen planning, met schriftelijke vragen vanaf 24 november en een beoogde stemming in december. In het debat over de rijksfinanciën kwam dinsdag ook de vraag op tafel of de senaat zich bij Buma moet melden. De nieuwe brief zegt daar niets over. Voor de stemmingen van dit jaar volgt de senaat haar eigen procedure. Buma’s advies moet helpen om voor de volgende begrotingsronde eerder tot afspraken te komen.