Minister van Justitie en Veiligheid David van Weel begint aan nieuwe wetgeving tegen ongewenste buitenlandse beïnvloeding. De Eerste Kamer verwierp op 24 maart het vorige wetsvoorstel. Dat moest het eenvoudiger maken om gegevens op te vragen over donaties aan maatschappelijke organisaties en om in te grijpen bij ondermijnende activiteiten. In het eerste kwartaal van 2027 wil de minister de Tweede Kamer over het vervolg informeren.

De aankondiging staat in een brief die Van Weel tegelijk met zijn antwoorden aan Bente Becker en Claire Martens-America (VVD) naar de Kamer stuurde. Zij vroegen wat de overheid weet van netwerken die in verband worden gebracht met de Moslimbroederschap. Van Weel beschrijft in Nederland een informeel netwerk van contacten. Hij geeft geen onderbouwing voor een Nederlands verband met de Franse rellen die in de aanleiding van de vragen werden genoemd.

De afgewezen wet ging ook over gewone stichtingen

Uit onderzoek van Het Bericht blijkt welke instrumenten met de verwerping van tafel vielen. Het oude voorstel gaf burgemeesters in bepaalde gevallen toegang tot informatie over donaties. Stichtingen zouden financiële stukken moeten deponeren. De Eerste Kamer wees het hele pakket af. Van Weel zegt dat hij de bezwaren uit die behandeling bij het nieuwe traject zal betrekken. Welke verplichtingen terugkeren, staat nog niet in de brief.

De grens die ertoe doet, is of buitenlands geld wordt gebruikt om invloed uit te oefenen die de democratische rechtsstaat of de nationale veiligheid schaadt. Buitenlandse financiering is volgens de minister op zichzelf toegestaan en hoeft geen probleem te zijn. De vraag voor verenigingen en stichtingen is onder welke omstandigheden de overheid informatie kan opvragen en welke waarborgen daarbij gelden.

De Kamer krijgt ook een tijdpad voor de verkenning naar campusprotesten

De minister wil in het eerste kwartaal van 2027 ook rapporteren over een afzonderlijke verkenning naar buitenlandse geldstromen. Daarin neemt hij het eerdere Kamerverzoek over mogelijke financiering van pro-Palestijnse universiteitsprotesten mee. Het is een datum voor informatie aan de Kamer. De brief stelt geen buitenlandse financiering van die protesten vast. Eerder schreven we over het gebrek aan wettelijke bevoegdheid om specifieke personen of organisaties daarvoor te onderzoeken.